BeTrAD: Droga-kontsumitzaile adinekoentzakotratamendu hobea (2019an amaitua)

Europako Erasmus+ programaren barruan, BeTrAD proiektuak (ingelesez, Better Treatment for Aging Drug Users) helburu du drogamenpekotasunen arloan lan egiten duten profesionalei eta erakundeei, erakunde geriatrikoei eta toki-administrazioei tresnak eta jardunbide egokien ereduak ematea, honako hau lortzeko: adineko droga-erabiltzaileentzako zerbitzuak sortzeko eta hobetzeko aukerak eskaintzea.

Europar Batasuneko herrialde gehienetan biztanleria pixkanaka zahartzen ari denez, gizarte- eta osasun-egiturek etengabe egokitu behar dute arazo horretara; hala ere, substantzia psikoaktiboekiko mendekotasuna gazteekin lotzen da oraindik.

“Argi dago drogekiko mendekotasuna edo horri lotutako arazoak dituzten pertsonen kopuru osoa eta proportzioa handitu egin direla azken hamarkadetan. Drogak kontsumitzen dituzten adinekoek joera handiagoa dute drogen kontsumo luzearen ondorio sozial negatiboak jasateko. Hala, zenbait azterlanek erakutsi dute adineko droga-kontsumitzaileak askotan gizartetik baztertuta daudela eta familiak, lagunek eta laguntza-sare sozialek isolatu egiten dituztela.” (Casar et al., 2009; Nezet, et al. 2009).

Gaur egun, ordea, tratamendu edo arreta espezializatuko programa gutxi daude drogak kontsumitzen dituzten adinekoei berariaz zuzenduak, eta daudenak ez daude prestatuta talde horren beharrei behar bezala erantzuteko; beraz, zerbitzu espezifikoak ezarri behar dira. Izan ere, tratamendua eta arreta egungo joerara egokitu behar dira, hau da, droga-kontsumitzaileen zahartze azkarrera, eta erantzun azkarra eman behar da.

Drogamenpekotasunen arretarako zerbitzuetako profesionalek erabiltzaileen adinean izandako aldaketa horiek ikusi dituzte, eta kontsumitzaile adinekoak arreta-zerbitzu egokietara bideratzeak dakartzan eguneroko arazoei aurre egin behar diete.

Zehazki, proiektuaren barruan ekintza hauek garatu dira:

1) Lehendik dauden politiken eta zerbitzuen ebaluazioa (Europan drogak kontsumitzen dituzten adinekoei zuzendutakoak). Azterketa honek honako hauek ematen ditu:

Herrialde bakoitzeko egoera demografikoari buruzko informazioa, adin handiko droga-kontsumitzaileei buruzko datu demografikoekin eta prebalentziekin.
Zahartzen ari den droga-erabiltzaileen populazioak zerbitzu espezifikoetara eta lege-, gizarte- eta osasun-sistemetara sartzeko dituen baldintzen ebaluazioa.
Adineko droga-kontsumitzaileei zuzendutako egungo programen eta zerbitzuen identifikazioa.

Ebaluazio-dokumentua eskuragarri dago hemen.

2) Jardunbide egokien bilduma, helburu duena drogamenpekoak diren adinekoen arretarako zerbitzu espezifikoetan aurkitutako jardunbide onenen adibideak identifikatzea eta biltzea, bai eta geriatria-baliabideen eta drogamenpekoen arretarako baliabideen arteko lankidetzako jardunbide egokien ereduak ere. Bilduma hori honako honetan jasota dago: jardunbide egokien gida, euskarri digitalean zein paperean eskuragarri dagoena; gizarte- eta osasun-zerbitzuetako profesionalei, administrazioei eta erakunde akademikoei tresna-multzo bat ematen die adineko droga-kontsumitzaileei zuzendutako zerbitzuen garapena, ezarpena eta hobekuntza bideratzeko.

Jardunbide Egokien gida eskuragarri dago hemen.

3) Tresna-kutxa bat (Toolbox), hau da, BeTrAD Europako proiektuaren produktu intelektual garrantzitsuenetako bat, Osasun eta Komunitatea Fundazioaren taldeak berariaz koordinatu eta zuzendu duena. Proiektuko prozesu guztien aurkikuntzak eta ondorioak biltzen ditu. Adineko droga-kontsumitzaileentzako zerbitzuak garatzeko, ezartzeko eta hobetzeko tresnak eta orientabideak ematen ditu. Tresna horiek gizarte-zerbitzuen hornitzaileei, profesionalak prestatzeko agentziei, arduradun politikoei eta goi-mailako hezkuntza-erakundeei zuzenduta daude.

Ikusi Toolbox hemen.

4) Prestakuntza-eredu bat, jardunbide egokien gidaren edukian eta egituran, egindako ebaluazioaren emaitzetan, ebidentzia zientifikoan eta gauzatutako politiken azterketan oinarritua. Diseinatutako prestakuntza-curriculumak eredu gisa balioko du estatu mailako prestakuntza egiteko, eta beste erakunde batzuek har dezaten edo zati zehatzak atera ditzaten prestakuntza-helburuetarako.

Drogei eta Zahartzeari buruzko Udako Eskolaren («Summer School») prestakuntza-liburuxka eskuragarri dago hemen.

5) Txosten Nazionalak (parte hartu duten herrialdeenak: Luxenburgo, Herbehereak, Alemania, Txekiar Errepublika eta Espainia). Txosten horien helburua da herrialde bakoitzak adinekoei dagokienez dituen drogamenpekotasun-politiken ikuspegi orokorra ematea, gai horri buruzko jardunbide eta gomendioen bilduma batekin batera.

Proiektu hau honako honen laguntzarekin finantzatu da: Europako Batzordearen Erasmus+ Programa, eta Batzordeak emaitza bikainak dituen jardunbide egokien adibide nabarmen gisa eta beste batzuentzako inspirazio-iturri gisa hautatu du.